Przeciwdziałanie praniu pieniędzy (AML) — przewodnik
Przeciwdziałanie praniu pieniędzy (AML) to zespół obowiązków nakładanych na instytucje obowiązane — m.in. biura rachunkowe — przez ustawę z 1 marca 2018 r. Obejmuje identyfikację klienta i beneficjenta rzeczywistego, ocenę ryzyka, monitorowanie transakcji oraz zgłaszanie transakcji podejrzanych do GIIF. Ta baza wiedzy wyjaśnia kluczowe pojęcia AML z odwołaniem do źródeł.
Spis treści
Podmioty i role
Kto podlega przepisom AML i jakie role występują w systemie przeciwdziałania praniu pieniędzy.
- Instytucja obowiązana Instytucja obowiązana to podmiot wymieniony w katalogu art. 2 ust. 1 ustawy z 1 marca 2018 r. o przeciwdziałaniu praniu …
- Beneficjent rzeczywisty (UBO) Beneficjent rzeczywisty (UBO) to osoba fizyczna, która bezpośrednio lub pośrednio sprawuje kontrolę nad klientem, oraz o…
- PEP — osoba zajmująca eksponowane stanowisko polityczne PEP (osoba zajmująca eksponowane stanowisko polityczne) to osoba fizyczna pełniąca znaczące funkcje publiczne wymienione…
- GIIF — Generalny Inspektor Informacji Finansowej Generalny Inspektor Informacji Finansowej (GIIF) to organ administracji rządowej właściwy w sprawach przeciwdziałania pr…
- Osoba odpowiedzialna za AML (AMLRO) i kadra kierownicza W instytucji obowiązanej za obowiązki AML odpowiadają wyznaczone osoby: kadra kierownicza wyższego szczebla (art. 6 usta…
Obowiązki i procedury
Obowiązki instytucji obowiązanej: środki bezpieczeństwa finansowego, ocena ryzyka, procedura wewnętrzna i szkolenia.
- Środki bezpieczeństwa finansowego (CDD) Środki bezpieczeństwa finansowego (ang. customer due diligence, CDD) to czynności, które instytucja obowiązana stosuje w…
- Wzmożone środki bezpieczeństwa finansowego (EDD) Wzmożone środki bezpieczeństwa finansowego (EDD) to pogłębione czynności weryfikacyjne, które instytucja obowiązana stos…
- Uproszczone środki bezpieczeństwa finansowego (SDD) Uproszczone środki bezpieczeństwa finansowego (SDD) to ograniczony zakres czynności, który instytucja obowiązana może st…
- Ocena ryzyka (instytucji i relacji gospodarczej) Ocena ryzyka w AML występuje na dwóch poziomach. Instytucja obowiązana identyfikuje i ocenia ryzyko prania pieniędzy i f…
- KYC — poznaj swojego klienta KYC (ang. know your customer, „poznaj swojego klienta") to proces identyfikacji i weryfikacji klienta oraz poznania char…
- Procedura wewnętrzna AML (obowiązek) Wewnętrzna procedura AML to obowiązkowy dokument instytucji obowiązanej, określający zasady wykonywania obowiązków przec…
- Szkolenia AML (obowiązek) Szkolenia AML to obowiązek instytucji obowiązanej polegający na zapewnieniu udziału w szkoleniach osobom wykonującym obo…
- Monitorowanie transakcji Monitorowanie transakcji to bieżąca analiza transakcji przeprowadzanych w ramach stosunków gospodarczych klienta, będąca…
Weryfikacja i sankcje
Weryfikacja klientów i transakcji oraz instrumenty reakcji: zgłoszenia, blokady, listy sankcyjne.
- CRBR — Centralny Rejestr Beneficjentów Rzeczywistych Centralny Rejestr Beneficjentów Rzeczywistych (CRBR) to prowadzony w systemie teleinformatycznym rejestr informacji o be…
- Transakcja podejrzana i zgłoszenie do GIIF Transakcja podejrzana to transakcja lub okoliczność, która może wskazywać na pranie pieniędzy lub finansowanie terroryzm…
- Wstrzymanie transakcji i blokada rachunku Wstrzymanie transakcji i blokada rachunku to instrumenty reakcji na podejrzenie prania pieniędzy. Po zawiadomieniu insty…
- Listy sankcyjne (UE, ONZ, OFAC, lista krajowa) Listy sankcyjne to urzędowe wykazy osób i podmiotów objętych środkami ograniczającymi (sankcjami). W Polsce obowiązują b…
- Państwa wysokiego ryzyka Państwa trzecie wysokiego ryzyka to kraje identyfikowane jako stwarzające podwyższone ryzyko prania pieniędzy i finansow…
- Pranie pieniędzy (definicja) Pranie pieniędzy to wprowadzanie do legalnego obrotu wartości majątkowych pochodzących z czynów zabronionych, tak aby uk…
- Finansowanie terroryzmu (definicja) Finansowanie terroryzmu to gromadzenie, przekazywanie lub udostępnianie środków z zamiarem przeznaczenia ich na przestęp…
Zmiany w prawie UE
Unijny pakiet AML z 2024 r. i nowy urząd AMLA — kierunek zmian w przepisach.
- AMLA — unijny Urząd ds. Przeciwdziałania Praniu Pieniędzy AMLA (ang. Authority for Anti-Money Laundering) to unijny Urząd ds. Przeciwdziałania Praniu Pieniędzy i Finansowaniu Ter…
- Pakiet AML UE 2024 (AMLR / AMLD6) Pakiet AML UE z 2024 r. to zestaw aktów ujednolicających przeciwdziałanie praniu pieniędzy w Unii Europejskiej: rozporzą…
Jak Zgłaszam.org wspiera proces AML
Zgłaszam.org to techniczne narzędzie RegTech dla instytucji obowiązanych. System dostarcza dane i scoring wspierające wykonywanie obowiązków AML — nie świadczy doradztwa prawnego. Powiązane narzędzia:
Materiał informacyjny, nie stanowi porady prawnej. Stan prawny na dzień 2026-10-31. Źródła poniżej.